| BİLİM VE TEKNOLOJİ HAFTASI - TEKNOLOJİ NEDİR? |
 |
Aşağıda teknolojinin ne olduğunu tam karşılamaya çalışan bazı
tanımlar yer almaktadır; bazıları bu tanımlamaları özellikle eğitim açısından
ele almaktadır.
1. Teknoloji, insanın bilimi kullanarak doğaya üstünlük kurmak için tasarladığı
rasyonel bir disiplindir. (Simon, 1983, s.173)
2. Teknoloji somut ve deneysel anlamda temel olarak teknik yönden yeterli küçük
bir grubun örgütlü bir hiyerarşi yardımıyla bütünün geri kalanı (insanlar,
olaylar, makineler vb.) üzerinde denetimi sağlamasıdır. (McDermott, 1981, s.142)
3. Öğretim teknolojileri tarihi konusunda önemli bir isim olan Paul Saetller
teknolojiyi şöyle tanımlamaktadır: "Teknoloji (Latince texere fiilinden
türetilmiştir; örmek, oluşturmak (construct) anlamına gelir) birçoklarının
düşündüğü gibi makine kullanmak değildir. Teknoloji, bilimin uygulamalı bir
sanat dalı haline dönüşmesidir. Uygulamalı sanat terimi Fransız sosyolog
Jackques Ellul tarafından kullanılmış ve kısaca technique olarak
isimlendirilmiştir. O, teknolojiyi bir technique uyarınca yapılmış bir makine
olarak görmüş ve bu technique'nin ancak küçük bir bölümünün makine tarafından
ifade edilebildiğinden bahsetmiştir. Belirli bir teknik sayesinde sadece
makinenin değil, bu makineye ait öğretimsel uygulamalarında
gerçekleştirilebileceğinden söz etmiştir. Sonuç olarak davranış bilimi ile
öğretim teknolojileri arasındaki ilişki, doğal bilimlerle mühendislik
teknolojisi arasındaki ya da biyoloji ile sağlık teknolojisi arasındaki
ilişkiyle benzer hatta aynıdır". (Saettler, 1968, ss. 5–6)
4. Ünlü bir eğitim teknoloğu olan James Finn teknolojiyi tanımlarken şöyle
demektedir: "Makine kullanımının yanı sıra teknoloji, sistemler, işlemler,
yönetim ve kontrol mekanizmalarıyla hem insandan hem de eşyadan kaynaklanan
sorunlara, bu sorunların zorluk derecesine, teknik çözüm olasılıklarına ve
ekonomik değerlerine uygun çözüm üretebilmek için bir bakış açısıdır". (Finn,
1960, s.10)
5. Bilim ve teknolojinin farklılığını belirtmek için ilk nükleer denizaltıyı
yapan ve serbest bir eğitim eleştirmeni olan Amiral Hyman Rickover şöyle
söylüyor: "Bilim ve teknoloji birbirine karıştırılmamalıdır. Bilim doğadaki
görüngülerin (fenomenlerin) gözlenerek, zaten var olan doğru ve gerçeklerin
ortaya çıkarılması ve bu gözlemler sonucunda elde edilen verilerin düzenlenerek
gerçeklerin ve bunlar arasındaki ilişkilerin ortaya konulduğu teorilerin
oluşturulmasıdır. Teknoloji asla bilim için bir otorite olamaz. Teknoloji insan
aklını ve vücudunu güçlendirmek, üstün kılmak için geliştirilecek aletler,
teknikler ve yöntemler üzerinde durur. Bilimsel yöntem insan faktörünün tamamen
dışlanmasını gerektirir, şöyle ki; gerçeği arayan kimse, kendinin ya da diğer
insanların hoşlanacağı veya sevmeyeceği şeylerle, popülist değerlerle ve
herhangi bir çıkar uğruna çalışmaz. Diğer yandan teknoloji fikir (bilim) değil
de hareket olduğundan, eğer insani değerler göz ardı edilirse tamamıyla
tehlikeli bir sonuca da yol açabilir. (Knezevich & Eye, 1970, s.17)
|
